کربنات ها

مقدمه


آهک و دولومیت گروهی از کانی های کربناته می باشند، سنگ های کربناته از رسوبات عادی دریایی به شمار می روند، در تشکیل سنگ های کربناته فرآیند های بیولوژیکی و شیمیایی تاثیر گذار هستند، این گونه سنگ ها در مناطقی که آب دارای گرمای مناسب و فاقد ذرات ریز تخریبی است تشکیل می شوند.


ویژگی های عمومی کربناتها
- کربنات ها گروهی از کانی ها هستند که در ترکیب آنها مجموعه آنیونی CO3 -2 وجود دارد.
- مجموعه آنیونی CO3 -2 ساختمان مثلثی دارد بطوری که اکسیژن در گوشه ها و اتم کربن در مرکز آن قرار دارد.
- کربناتها در مجاورت اسید ها می جوشند.

انواع کربنات ها

1- گروه کلسیت ( هگزاگونال )
ویژگی گروه کلسیت

- ساختمان آن ها شبیه نمک طعام است و در آن گروه های CO3 به جای کلر و اتم کلسیم به جای سدیم می نشیند.
- ساختمان مثلثی CO3 سبب ایجاد ساختمان رمبوهدری و رخ کامل رمبوهدری شده است.
- کلسیم دارای عدد هم آرائی 6 است.

 

1 -1 کلسیت (CaCO3)

سیستم تبلور : تری گونال – هگزا گونال

شکل بلوری : توده های بلوری دانه ریز تا درشت متراکم استالاگتیتی

رنگ ( و رنگ خاکه ) : بیرنگ تا سفید ، قهوه ای تا سیاه

جلا : شیشه ای تا خاکی

رخ و شکستگی : کامل

سختی : 3

وزن مخصوص : 2.71

محیط تشکیل : سنگ های رسوبی ، آذرین ، دگرگونی هیدرو ترمال...

 

1 – 2 منیزیت (MgCO3)

سیستم تبلور : تری گونال – هگزا گونال

شکل بلوری : بلور های رمبوهدری ، توده های دانه ریز و درشت

رنگ ( و رنگ خاکه ) : سفید ، خاکستری ، قهوه ای ، زرد

جلا : شیشه ای تا خاکی

رخ و شکستگی : کامل

سختی : 3.5 - 4.5

وزن مخصوص : 3 - 3.2

محیط تشکیل : رسوبی ، دگرسانی سنگ های منیزیم دار ( سرپانتین پریدوتیت)

موارد مصرف : تولید اکسید منیزیم ، آجرهای نسوز منیزیتی.

 

1 – 3 سیدریت (FeCO3)

سیستم تبلور : تری گونال – هگزا گونال

شکل بلوری : بلورهای رمبوهدری ، کنکرسیون ، تجمع ریز دانه

رنگ (و رنگ خاکه ) : قهوه ای روشن تا تیره
جلا : شیشه ای
رخ و شکستگی : کامل
سختی : 3.75 - 4.25

وزن مخصوص : 3.96

محیط تشکیل : جانیشینی ، رگه ای ، همراه با سنگ های رسی ، درون شیل ها

موارد مصرف : سنگ معدن کم اهمیت آهن

 

1 – 4 رودو کروزیت (MnCO3)

سیستم تبلور : تری گونال – هگزا گونال
شکل بلوری : توده های دانه ریز و یا رخ پذیر ، گاهی بلورهای رمبوهدری
رنگ ( و رنگ خاکه ) : قرمز ، صورتی و قهوه ای
جلا : شیشه ای کامل
رخ و شکستگی : کامل
سختی : 3.5 - 4
وزن مخصوص : 3.5 - 3.7
محیط تشکیل : رگه ای هیدرو ترمال
موارد مصرف : سنگ معدن کم اهمیت منگنز

 

5-1 اسمیت زونیت(ZnCO3)
سیستم تبلور : تری گونال – هگزا گونال
شکل بلوری : کلیه ای ، استالاگتیتی و پوششی ،بلورین و گاهی رمبو هدری
رنگ (ورنگ خاکه ) : بیرنگ ، سفید و سبز
جلا : شیشه ای
رخ و شکستگی : کامل
سختی : 4 - 4.5
وزن مخصوص : 4.3 - 4.45
محیط تشکیل : برونزاد ، همراه با نهشته های روی ، در سنگ های آهکی
موارد مصرف :سنگ معدن روی

 

2 – گروه آراگونیت
ویژگی های گروه آراگونیت
- سیستم تبلور ارتورو مبیک است.
- کلسیم دارای عدد هم آرائی 9 است.
- ماکل هگزا گونالی دروغین

 

2 – 1 آراگونیت (CaCO3)
سیستم تبلور : ارتورمبیک
شکل بلوری : سوزنی ، تجمع شعاعی ، صفحه ای ، دوقلویی رنگ
رنگ (ورنگ خاکه ) : بیرنگ ، سفید و زرد کم رنگ
جلا : شیشه ای
ماکل : حلقوی و هگزا گونال کاذب
رخ و شکستگی : مشخص
سختی : 3.5 - 4
وزن مخصوص : 2.95
محیط تشکیل : نهشته های سطحی ، چشمه های آب گرم و صدف نرم تنان ...

 

2 – 2 وتریت (BaCO3)
سیستم تبلور : ارتورمبیک
شکل بلوری : کلیه ای ، ستونی و دانه ای
رنگ ( ورنگ خاکه ) : بیرنگ و سفید خاکستری
جلا : شیشه ای
ماکل : حلقوی و هگزا گونال کاذب
رخ و شکستگی : مشخص
سختی : 3.5
وزن مخصوص : 4.3
محیط تشکیل : رگه های هیدرو ترمال
موارد مصرف : سنگ معدن کم اهمیت باریم

 

2 – 3 استرونسیانیت (SrCO3)
سیستم تبلور : ارتورمبیک
شکل بلوری : سوزنی ، شعاعی و دانه ای
رنگ ( ورنگ خاکه ) : سبز ، سفید خاکستری
جلا : شیشه ای
ماکل : حلقوی و هگزا گونال کاذب
رخ و شکستگی : خوب
سختی : 3.5 - 4
وزن مخصوص : 3.7
محیط تشکیل : رگه های هیدرو ترمال
موارد مصرف : سنگ معدن استرانسیوم ( آتشباری و گلوله های منور )

 

2 – 4 سروزیت (PbCO3)
سیستم تبلور: ارتورمبیک
شکل بلوری : صفحه ای ، شبکه ای ، دانه ای ،رس های متراکم و خاکی
رنگ ( ورنگ خاکه ) : بیرنگ ، سفید و خاکستری
جلا : الماسی
ماکل : حلقوی ، هگزا گونال کاذب
رخ و شکستگی : رخ خوب
سختی : 3 - 3.5
وزن مخصوص : 6.5
محیط تشکیل : کانی برونزاد سرب
موارد مصرف : سنگ معدن مهم سرب

 

3 – گروه دولومیت


ویژگی گروه دولومیت
- ساختمان شبیه کلسیت است.
- اتم های منیزیم و کلسیم در لایه هایی به تناوب قرار دارند


3 – 1 دولومیت CaMg(CO3)2
سیستم تبلور: تری گونال – رمبو هدرال
شکل بلوری : رمبوهدری ، دانه ای ، توده ای رخ پذیر و دانه ریز متراکم
رنگ ( ورنگ خاکه ) : بیرنگ ، سفید خاکستری
جلا : شیشه ای
رخ و شکستگی : رخ کامل
سختی : 3.5 - 4
وزن مخصوص : 2.85
محیط تشکیل : رسوبی ، دگرگونی ، رگه های هیدرو ترمال
موارد مصرف : سنگ ساختمانی و سنگ نما ، تولید سیمان و تولید منیزیم...


3 – 2 آنکریت CaFe(CO3)2
سیستم تبلور : تری گونال – رمبوهدرال
شکل بلوری : رمبوهدری ، دانه ای ، توده ای ، رخ پذیر ، دانه ریز و متراکم
رنگ (ورنگ خاکه ): سفید مایل به زرد قهوه ای
جلا : شیشه ای
رخ و شکستگی : رخ کامل
سختی : 3.5 - 4
وزن مخصوص : 3
محیط تشکیل : رسوبی دگرگونی ، رگه های هیدرو ترمال ...
موارد مصرف : سنگ ساختمانی و سنگ نما...

 

 دریافت فایل PDF